Κοίτα να δεις, φτάσαμε σε κατάσταση που καλούμαστε να πάρουμε θέση: «Καρβέλας ή Βίσση; Με ποιον είσαι;» σε ρωτάει το trend των ημερών μετά το δημόσιο μπιφ τους επ’ αφορμή της μεγάλης συναυλίας που έκανε η «απόλυτη Ελληνίδα σταρ» – κατά το γνωστό κλισέ που την χαρακτηρίζει – στο ΟΑΚΑ.
Εμείς θα το προσεγγίσουμε πλαγίως. Λέγοντας πως είναι στενάχωρο δύο άνθρωποι που αγαπήθηκαν και συνεργάστηκαν τόσο καλά και στενά επί σειρά ετών, έκαναν και ένα παιδί μαζί, να φτάνουν στα γεράματα (μην φοβόμαστε τις λέξεις όταν μεταφέρουν την αλήθεια) σε αυτό το σημείο. Το θέμα βέβαια είναι το τι συμβαίνει, όχι το τι θα έπρεπε ιδανικά να συμβαίνει. Με υποθέσεις, ως γνωστόν, δεν γίνεται δουλειά. Τα πράγματα δείχνουν να έχουν ξεφύγει σε βαθμό μη αναστρέψιμο. Λόγια βαριά ανταλλάχθηκαν, λόγια που δύσκολα ξεχνιούνται.
Μέσα σε όλα όσα έχουν ειπωθεί, μια απειλή αιωρείται. «Τους μουσικούς πόρους πάλι πολύ φοβάμαι ότι θα πρέπει να ξεκινήσετε να τους αναζητάτε από το μηδέν» καταλήγει η ανακοίνωση που εξέδωσε ο Νίκος Καρβέλας. Με άλλα λόγια ο μουσικοσυνθέτης δηλώνει εμμέσως πλην σαφώς την πρόθεσή του να απαγορέψει νομικά στην Άννα Βίσση τη δημόσια εκτέλεση των έργων του. Αυτό προφανώς επηρεάζει οτιδήποτε έχει να κάνει με ζωντανή ερμηνεία, όπως σε συναυλίες και νυχτερινά κέντρα. Αλλά (μπορεί να) έχει ισχύ και όσον αφορά τη ραδιοφωνική μετάδοση;
Δεν είναι τόσο απλό. Αρχικά ο συνθέτης εξακολουθεί να εκπροσωπείται από τον Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης για τη ραδιοφωνική και τηλεοπτική μετάδοση των έργων του. Συνεπώς, οι ραδιοφωνικοί σταθμοί μπορούν να συνεχίσουν να μεταδίδουν νόμιμα τραγούδια που έχει γράψει για την Άννα Βίσση, εφόσον καλύπτονται από τις απαιτούμενες άδειες.
Θα μπορούσε αυτό να αλλάξει στο μέλλον; Βάσει νόμου και υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, ναι. Ο δημιουργός έχει αυτό το δικαίωμα, παίρνοντας ο ίδιος στα χέρια του τρόπον τινά την εξουσία αδειοδότησης. Με δεδομένο πως ο Καρβέλας φημίζεται πως είναι… αγύριστο κεφάλι και γνωρίζει πως αν «μουλαρώσει» δύσκολα αλλάζει ρότα, δεν θα μας κάνει εντύπωση αν αυτό επαληθευτεί στην πράξη.
Ακόμα κι έτσι βέβαια, δεν θα έπεφτε «σιωπητήριο» με τη μία. Υπάρχουν εν ισχύ συμφωνίες και άδειες που δεν μπορούν να σβήσουν από τη μία στιγμή στην άλλη. Επιπλέον, θα έπρεπε να εξεταστούν τυχόν συμβατικές δεσμεύσεις, δικαιώματα συνδημιουργών και το ακριβές καθεστώς αδειοδότησης κάθε έργου.
Το σίγουρο είναι πως αν αυτό τελικά συμβεί θα πονέσει οικονομικά και ο Καρβέλας και η Βίσση. Ο πρώτος θα χάσει μια σταθερή πηγή εσόδων από τα πνευματικά δικαιώματα που εισπράττει ως δημιουργός κάθε φορά που μεταδίδονται τα έργα του. Η δεύτερη, από μεριάς της, θα στερηθεί έσοδα από τα συγγενικά δικαιώματα που της αναλογούν ως ερμηνεύτρια των συγκεκριμένων ηχογραφήσεων, αλλά και τη συνεχή ραδιοφωνική προβολή μεγάλου μέρους του ρεπερτορίου της.
Όλα τα προηγούμενα χρόνια, το Καρβέλας – Βίσση είχαμε μάθει να το θεωρούμε δεδομένο, να το λέμε σαν ποιηματάκι. Ακόμα κι όταν τελείωσε η ερωτική τους σχέση, δεν έπαψαν να νοιάζονται ο ένας τον άλλο, ενώ συνέχισαν να αποτελούν ένα πολύ ενεργό και πετυχημένο καλλιτεχνικό δίδυμο.
Πόσα και πόσα να θυμηθεί κανείς. Από τα ντουέτα τους (Εμείς, Ο Τελευταίος Χορός, Μέτρα, Αντίστροφη Μέτρηση, Δαίμονες) μέχρι τις πάμπολλες επιτυχίες που ο Καρβέλας δημιούργησε και η Βίσση απογείωσε ερμηνευτικά: Δώδεκα, Τραύμα, Ελένη, Ψυχεδέλεια, Γκάζι, Έμπνευση και τόσα και τόσα ακόμη, αγαπημένα για πάρα πολλούς ανθρώπους.
«Κάποτε Βίσση χωρίς Καρβέλα δεν υπήρχε, όπως και το αντίστροφο. Για να τελειώνουμε. Όσα της οφείλω, τόσα μου οφείλει», αναφέρεται κάποια στιγμή στην ανακοίνωση του μουσικοσυνθέτη. Κάτι που ισχύει στο 100% και κάνει ακόμα μεγαλύτερο το κρίμα για το ότι η μεταξύ τους σχέση μπήκε σε status «ανοιχτός πόλεμος».