Τα πρώτα ευεργετικά αποτελέσματα στην ποιότητα διακυβέρνησης των ΗΠΑ είναι ήδη ορατά, μετά τη διαδοχή στο Λευκό Οίκο.

Η εκτεταμένη αναθεώρηση περί μετανάστευσης που προωθεί ο νέος πρόεδρος, Τζο Μπάιντεν, περιλαμβάνει μια φαινομενικά μικρή λεπτομέρεια που στην πραγματικότητα έχει τεράστια συμβολική σημασία, αποσκοπώντας να πλήξει την ξενοφοβική ρητορική.

Το προτεινόμενο νομοσχέδιο του Μπάιντεν, εάν εγκριθεί, θα αφαιρέσει τη λέξη «alien» που σημαίνει «αλλοδαπός» / «ξένος» από τους νόμους μετανάστευσης των ΗΠΑ, αντικαθιστώντας τον με τον όρο «noncitizen» (χωρίς υπηκοότητα).

Σύμφωνα με μια περίληψη του νομοσχεδίου που εξέδωσε η νέα κυβέρνηση, είναι ένα συνειδητό βήμα που έχει ως στόχο να αναγνωριστούν οι ΗΠΑ ως «έθνος μεταναστών».

Η φτώχεια του αγγλικού λεξικολόγιου είναι σε κάποιες περιπτώσεις παροιμιώδης. Ο όρος «παράνομος ξένος» αποδίδεται στο πρωτότυπο με την ίδια λέξη που περιγράφει τους… εξωγήινους (alien) και προκαλεί εδώ και καιρό διαμαρτυρίες υπερασπιστών των δικαιωμάτων των μεταναστών, που υποστηρίζουν ότι αφαιρεί από αυτούς την ανθρώπινη υπόστασή τους. Στη γλώσσα μας, θα αντιστοιχούσε στη χρήση του όρου «λαθρομετανάστες» από την ελληνική νομοθεσία.

Η ορολογία μετατράπηκε σε ακόμη πιο έντονο πεδίο αντιπαράθεσης κατά την περίοδο της διακυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ, με εκ διαμέτρου αντίθετες προεκτάσεις. Από τη μία πλευρά, ορισμένοι κορυφαίοι ομοσπονδιακοί αξιωματούχοι ενθάρρυναν τη χρήση της και από την άλλη αρκετές πολιτείες και τοπικές κυβερνήσεις έλαβαν μέτρα για την απαγόρευσή της.

Τον όρο «alien» εξυπακούεται ότι χρησιμοποιούσε ο Τραμπ στις ομιλίες του για τους υποτιθέμενους κινδύνους της ανεξέλεγκτης παράνομης μετανάστευσης. Σε μία από τις τελευταίες ομιλίες του ως προέδρου, την περασμένη εβδομάδα στα σύνορα με το Μεξικό, έκανε χρήση της φράσης τουλάχιστον πέντε φορές.

Μάλιστα, αυτή η απόλυτα στοχευμένη έφεση του Τραμπ έγινε αντικείμενο εκτεταμένων αντιδράσεων για πρώτη φορά το 2017, όταν αξιωματούχοι δημοσίευσαν μια ανοιχτή γραμμή για θύματα «εγκλημάτων που πραγματοποιήθηκαν από… aliens». Το αποτέλεσμα ήταν να πλημμυρίσουν τη γραμμή φαρσέρ, καταγγέλλοντας εγκλήματα από… εξωγήινους και να μοιράζονται χρήστες των κοινωνικών δικτύων εμπειρίες γύρω από την εγκληματικότητα των… Αρειανών και των ΑΤΙΑ.

Ο κώδικας των ΗΠΑ ορίζει τον «ξένο» ως «κάθε πρόσωπο που δεν είναι πολίτης ή δεν κατάγεται από τις ΗΠΑ».

Το 2018, ο πρώην Γενικός Εισαγγελέας, Τζεφ Σέσιονς, συντάχθηκε με τον απερχόμενο πρόεδρο συστήνοντας στους εισαγγελείς να χαρακτηρίζουν κάθε άτομο που βρίσκεται παράνομα στις ΗΠΑ ως «παράνομο ξένο», σε ένα εσωτερικό e-mail που απεύθυνε σε ολόκληρη την υπηρεσία του.

«Ο τρόπος που περιγράφουμε τους ανθρώπους έχει πραγματικά σημασία. Διαμορφώνει πολιτικές, ορίζει τα θέματα προς συζήτηση. Επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο τους αντιμετωπίζουμε. Μπορεί είτε να τους απαξιώσει, είτε να αναδείξει ότι μιλάμε για ανθρώπινα όντα και για τις οικογένειές τους», υποστήριξε στο CNN ο Χοσέ Αντόνιο Βάργκας, παράτυπος μετανάστης που συμμετέχει στην οργάνωση Define America, η οποία ασκεί πιέσεις για πιο ακριβείς αναπαραστάσεις των μεταναστών. «Η αλλαγή ρητορικής ήδη από την πρώτη μέρα της διακυβέρνησής Μπάιντεν δεν είναι απλώς συμβολική, είναι θεμελιώδης», πρόσθεσε.

Δεν είναι η πρώτη προσπάθεια αναδιατύπωσης του συγκεκριμένου όρου. Η Καλιφόρνια διέγραψε τη λέξη «alien» από τον πολιτειακό κώδικα εργατικής νομοθεσίας ήδη από το 2015.

Σε οδηγίες που εξέδωσε το 2019, η πόλη της Νέας Υόρκης απαγόρευσε τη χρήση του όρου «παράνομος ξένος», όταν αυτός χρησιμοποιείται «με στόχο να υποτιμήσει, να εξευτελίσει, να ταπεινώσει, ή να παρενοχλήσει ένα πρόσωπο». Επιπλέον προειδοποίησε ότι οι παραβιάσεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πρόστιμα ύψους ακόμη και 250.000 δολαρίων.

Η «δαιμονοποίηση» των παράτυπα μεταναστών ήταν βασική πολιτική κατεύθυνση στις δύο προεκλογικές εκστρατείες και στην προεδρική θητεία του Ντόναλντ Τραμπ. Κάθε φορά που είχε μπελάδες άλλαζε την ατζέντα, μιλώντας για «παράνομους» και «σύνορα». Το πρώτο βήμα για τον «αφορισμό» της μισαλλόδοξης ρητορικής του είναι προ των πυλών και σύμφωνα με κοινωνικούς αναλυτές η αλλαγή μιας μόνο λέξης θα μπορούσε να έχει σε βάθος χρόνου τεράστια επίδραση σε εκατομμύρια ανθρώπους.