Είναι Κυριακή μεσημέρι, 22 Μαρτίου 2026. Η Ελληνική Ομάδα Διάσωσης-Αττικής (ΕΟΔΑ) ενημερώνεται για περιστατικό στα λιμανάκια Βουλιαγμένης, όπου στο λεγόμενο «Πηγάδι του Διαβόλου» αγνοούταν ένας 34χρονος δύτης. Άμεσα κινητοποιούνται κατάλληλα εκπαιδευμένα μέλη της και με τον επίσης κατάλληλο εξοπλισμό βρίσκονται σε ελάχιστο χρόνο στο σημείο. Άλλη μια επιχείρηση έχει μόλις ξεκινήσει.
Τραγική ειρωνεία… Στο συγκεκριμένο σημείο του βυθού, η Ομάδα και εις μνήμη του αδικοχαμένου συνιδρυτή της Χρήστου Μπαρούχα, είχε από το 2002 τοποθετήσει προειδοποιητική πινακίδα στην οποία αναγράφεται «Πέρα από το σημείο αυτό δεν υπάρχει τίποτε να δεις περισσότερο από την ίδια σου την ζωή…»
Ήταν ακριβώς το όραμα – η προστασία της ανθρώπινης ζωής – που ώθησε μια παρέα ανθρώπων με τον Χρήστο Μπαρούχα μπροστάρη να ιδρύσουν το 1999 την ΕΟΔΑ ως ανεξάρτητο κομμάτι μιας πανελλήνιας προσπάθειας με το ίδιο όνομα που είχε λάβει σάρκα και οστά λίγο καιρό πριν. Και έμελλε ο χρόνος ίδρυσής της να συμπέσει με την πρώτη μεγάλη επιχείρηση, όταν τα μέλη της βρέθηκαν με στοιχειώδη εξοπλισμό και εμπειρία, αλλά περίσσιο ψυχικό σθένος, στα ερείπια της RIKOMEX, μετά το σεισμό στην Αττική, το Σεπτέμβρη του 1999.
Περίπου τρεις δεκαετίες αργότερα, η ΕΟΔΑ αποτελεί σημείο αναφοράς για την τεχνική διάσωση στην χώρα αλλά και στον εθελοντισμό γενικότερα.
Με δυνατότητα κινητοποίησης 24/7/365 και διαθέτοντας τρεις κύριους επιχειρησιακούς βραχίονες, αυτούς του Χερσαίου Τομέα, του Τομέα Υγρού Στοιχείου, αλλά και του Τομέα Αντιμετώπισης Καταστροφών, η ΕΟΔΑ επιχειρεί όπου και αν απαιτηθεί στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό εφόσον κληθεί η υπάρξει ανάγκη.
Από την Μάνδρα και το Μάτι έως την Αντιόχεια
Αυτά τα 27 χρόνια ιστορίας της Ε.Ο.Δ.Α. γράφονται στο πεδίο διάσωσης. Από τα ορειβατικά ατυχήματα στην πλειοψηφία των ορεινών όγκων της χώρας σε δύσκολες συνθήκες. Σε περιστατικά έρευνας αγνοουμένων σε ξηρά, θάλασσα και βυθό αλλά και στο τραγικό συμβάν στον ποταμό Λούσιο (2008).
Από την πλημμύρα της Μάνδρας (2017) και την πύρινη λαίλαπα στο Μάτι (2018), μέχρι τις καταστροφικές πλημμύρες της Θεσσαλίας (2023). Οι ολοένα και μεγαλύτερες απαιτήσεις απόρροια των καταστροφικών πυρκαγιών οδήγησαν την ΕΟΔΑ και στην εμπλοκή της τα τελευταία χρόνια και στις Δασικές επιχειρήσεις.
Η δράση όμως της Ελληνικής Ομάδας Διάσωσης Αττικής ξεπερνά τα σύνορα. Η ΕΟΔΑ, έχει προσφέρει τις υπηρεσίες της σε παγκόσμιες κρίσεις και καταστροφές τυγχάνοντας διεθνούς αναγνώρισης, συμμετέχοντας σε αποστολές της Ελληνικής Ομάδας Διάσωσης. (ΕΟΔ)
Στους σεισμούς της Αλγερίας το 2002, στο τσουνάμι της Ινδονησίας το 2004, στο σεισμό της Αϊτής το 2010 και τέλος, πιο πρόσφατα, στην εμβληματική πολυήμερη ελληνική επιχείρηση στους σεισμούς της Τουρκίας και Συρίας το 2023.
Καινοτομία, εκπαίδευση και προσφορά
Η προσφορά όμως της ΕΟΔΑ δεν περιορίζεται στα παραπάνω. Σαν ομάδα συμμετέχει στον αγώνα της πρόληψης και της ευαισθητοποίησης μέσω της εκπαίδευσης των πολιτών στις βασικές πρώτες βοήθειες, πραγματοποιώντας πλήθος σχετικών παρουσιάσεων και σεμιναρίων σε μεγάλο αριθμό μαζικών φορέων κάθε έτος.
Τέλος η ΕΟΔΑ βρίσκεται εδώ και μερικά χρόνια στην πρωτοπορία της καινοτομίας, συμμετέχοντας ως field expert σε πληθώρα ερευνητικών προγραμμάτων σε συνεργασία με κορυφαία επιστημονικά ιδρύματα της Ευρώπης για την ανάπτυξη τεχνολογιών όπως drones, αισθητήρες αλλά και την ενσωμάτωση της Τεχνητής Νοημοσύνης με εφαρμογές στην έρευνα και διάσωση.
Σήμερα η Ελληνική Ομάδα Διάσωσης Αττικής αναγνωρίζεται (εξαιρουμένων των κρατικών υπηρεσιών) ως η πλέον οργανωμένη και εκπαιδευμένη και έμπειρη ομάδα στην χώρα στο τομέα της Έρευνας και Διάσωσης, με αποκλειστικά εθελοντικό χαρακτήρα.
Τα μέλη της, με βασική αρχή την προτεραιότητα στην ασφάλεια του διασώστη, εκπαιδεύονται καθόλη την διάρκεια του χρόνου, σχεδόν επί 52 εβδομάδες, σε όλα τα απαιτούμενα αντικείμενα, σε κάθε είδος πεδίου. Συχνά τα μέλη της εξελίσσονται και σε ατομικό επίπεδο, λαμβάνοντας αντίστοιχες πιστοποιήσεις από διεθνώς αναγνωρισμένους φορείς. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι η ΕΟΔΑ έχει δημιουργήσει αυτή τη στιγμή και έχει στην διάθεσή της (στο πλαίσιο των ερευνητικών προγραμμάτων που προαναφέρθηκαν) ένα μοναδικό πεδίο εκπαίδευσης στην περιοχή των Αφιδνών, ειδικά σχεδιασμένο στην προσομοίωση επιχειρήσεων μαζικής καταστροφής σε αστικό πεδίο (USAR).
Έτσι η ΕΟΔΑ αυτή την στιγμή αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για το σχεδιασμό αλλά και την υλοποίηση επιχειρήσεων Έρευνας και Διάσωσης στα χέρια των αρμόδιων επιχειρησιακών φορέων, αλλά και έναν ζωντανό και δραστήριο πυλώνα ανιδιοτελούς προσφοράς στο κοινωνικό σύνολο γενικότερα