Πριν μερικές ημέρες είδαμε για πρώτη φορά επί ημερών του Ράφα Μπενίτεθ στον Παναθηναϊκό μια εικόνα που θα μπορούσε να προέρχεται από το… μέλλον των πρασίνων. Έναν σχηματισμό τον οποίο ο καθένας θα μπορούσε να «βαφτίσει» 4-4-2 ή 4-4-1-1, ανάλογα με τα… γούστα του, χωρίς η… ονομασία να αλλάζει την ουσία.
Ποια είναι αυτή; Ότι ο Ισπανός δοκίμασε να βάλει από την αρχή στην 11άδα έναν δεύτερο επιθετικό, προσθέτοντας στην πραγματικότητα έναν παίκτη ψηλά στον άξονα και αλλάζοντας την φιλοσοφία της ανάπτυξης του τριφυλλιού. Κόντρα στον Άρη διαπιστώσαμε τα οφέλη αυτού του συστήματος, το οποίο βασίζεται με συγκεκριμένα δεδομένα.
Στην ταχύτητα των ακραίων μεσοεπιθετικών και την ικανότητά τους στο ένας εναντίον ενός, στην δυνατότητα των επιθετικών (τόσο αυτού περιοχής όσο και εκείνου που κινείται πίσω του) να μπορούν να απειλήσουν κατά μέτωπο ή να σπάσουν την μπάλα δημιουργώντας ρήγματα και χώρους, αλλά και σε ένα δίδυμο στα χαφ που θα μπορεί να… κόβει και να ράβει ταυτόχρονα. Δηλαδή θα μπορεί να υπηρετεί το πλάνο για γρήγορη και άμεση μετάβαση, χωρίς να υστερεί στο ανασταλτικό κομμάτι.
Δεν είναι δα και… κοσμογονία
Έχουμε συνηθίσει τόσο πολύ τον Παναθηναϊκό να παίζει αυτό το 4-3-3 ή 4-2-3-1, αν το προτιμούν ως ονομασία όσοι δίνουν μεγαλύτερη βάση στους… τύπους, που μας φάνηκε κάτι σαν… κοσμογονία ο διαφορετικός σχηματισμός που είδαμε κόντρα στον Άρη.
Όλοι οι προπονητές των τελευταίων ετών, άλλος λιγότερο άλλος περισσότερο, αυτό έπαιζαν και αποφάσιζαν να ρίξουν δεύτερο επιθετικό μόνο σε ιδιάζουσες καταστάσεις. Ή, για να το πούμε πιο απλά, αν η ομάδα κυνηγούσε ένα γκολ και το ματς όδευε προς τη λήξη του.
Επρόκειτο δηλαδή για μια λύση ανάγκης ή μια απεγνωσμένη κίνηση, κάτι ως τελευταίο χαρτί, μπας και από καμιά βαθιά σέντρα ή κάτι τέτοιο, έμπαινε η μπάλα στο πλεκτό και σωζόταν στο τέλος η παρτίδα. Ωστόσο από αυτό το σύστημα που περιγράψαμε μέχρι εκείνο που είδαμε στο προηγούμενο παιχνίδι υπάρχει χαώδης απόσταση από άποψη τακτικής.
Το συγκεκριμένο 4-4-1-1 του Ράφα Μπενίτεθ βασίζεται σε εντελώς διαφορετική λογική κι έχει έναν σαφή στόχο. Το άμεσο ποδόσφαιρο, μέσω γρήγορης τροφοδότησης στον άξονα ή στα πλάγια, δίχως η κατοχή μπάλας να είναι το ζητούμενο. Αλλά για να μπορέσεις παίξεις έτσι χρειάζεσαι και τα ανάλογα… εργαλεία.
Οι παίκτες-κλειδιά
Προφανώς σε δύσκολα παιχνίδια, όπως τα ντέρμπι ή ευρωπαϊκές αναμετρήσεις, είναι μεγάλο ρίσκο το να αφαιρέσεις έναν παίκτη από το κέντρο και να τον μετατοπίσεις πιο μπροστά. Όταν, όμως, ο αντίπαλός σου είναι μια ομάδα που για παράδειγμα είναι κάτω από τον Άρη στη βαθμολογία και τον υποδέχεσαι κιόλας στην έδρα σου, μπορείς να γίνεις πιο τολμηρός, χωρίς να θυσιάσεις την αμυντική στιβαρότητά σου.
Στη θεωρία, βέβαια, όλα είναι εύκολα και απλά. Στην πράξη, το ζήτημα είναι να βρεις εκείνους τους παίκτες που θα μπορούν να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις. Αν βάλουμε τα πράγματα κάτω ψύχραιμα, υποτίθεται ότι η άφιξη Αντίνο σε συνδυασμό με την εσωτερική μεταγραφή του προερχόμενου από τραυματισμό Πελίστρι και την… κανονική μεταγραφή Παντελίδη, δίνει στα άκρα αυτό που χρειάζεται ο Μπενίτεθ για το σύστημά του.
Παραμένοντας σε περιβάλλον… ανάλυσης, κομβικός είναι ο Τεττέη που με τον Άρη ήταν εκείνος που περισσότερο έπαιζε κορυφή, αλλά σίγουρα είναι ένας ποδοσφαιριστής με τέτοια χαρακτηριστικά που θα μπορούσε να παίξει και το ρόλο του Σφιντέρσκι. Δηλαδή του δεύτερου που πιέζει αλλά και πατά περιοχή, εφόσον χρειαστεί, αφήνοντας παράλληλα στον Ντέσερς το ρόλο του πιο κλασικού φορ. Με κάθε σεβασμό στον Πολωνό, ενδεχομένως όχι τώρα (αφού δεν είναι εύκολο να γίνουν όλα εδώ και τώρα) αλλά το καλοκαίρι, ο Παναθηναϊκός θα χρειαζόταν μια αναβάθμιση εκεί, προσθέτοντας στο ρόστερ του έναν παίκτη που είναι καλύτερός του. Τόσο απλά…
Η αναγκαία αναβάθμιση
Ωστόσο, όλο το… ζουμί κρύβεται λίγο πιο κάτω στον αγωνιστικό χώρο. Στους δύο χαφ του άξονα που καλούνται να λειτουργήσουν ως «6» και «8». Εκεί στο ματς με τον Άρη είδαμε να αγωνίζονται με αρκετή επιτυχία οι Τσιριβέγια και Μπακασέτας, με τον δεύτερο κιόλας να συνδυάζει αυτή τη νέα θέση (την οποία πάντως γνωρίζει πολύ καλά) με χατ-τρικ.
Ο αρχηγός του τριφυλλιού άλλωστε διαθέτει την εμπειρία, τις παραστάσεις και φυσικά την επιθετική νοοτροπία, την κάθετη πάσα και την ικανότητα για να παίξει σε αυτόν τον σύνθετο ρόλο και δεν χωρά καμία αμφιβολία επ’ αυτού. Εκείνο που του λείπει είναι τα τρεξίματα, αφού αυτό δεν είναι το φόρτε του, ενώ ό,τι κι αν κάνει δεν μπορεί να νικήσει το χρόνο. Το καλοκαίρι θα κλείσει τα 33, οπότε έτσι κι αλλιώς ο Παναθηναϊκός οφείλει να κοιτάξει το παρόν και το μέλλον.
Πώς; Αποκτώντας έναν παίκτη που θα μπορεί να δώσει ανάλογα πράγματα μέσα στο γήπεδο, ενδεχομένως ένα πιο… «8άρι», που θα ταιριάζει γάντι στο σύστημα και θα επιτρέψει παράλληλα και στους πράσινους να προετοιμαστούν για την επόμενη μέρα, για την μετά Μπακασέτα εποχή.
Σε αυτή τη λογική φαίνεται να στηρίζεται και η προσπάθεια απόκτησης του Κραλ, ή ενός τέτοιου ποδοσφαιριστή, κι ας είναι πιο πολύ αμυντικός χαφ σε σχέση με ό,τι περιγράψαμε πιο πάνω. Υπό την έννοια ότι αν δεν μπορούν να έρθουν τώρα δύο ποδοσφαιριστές, ας αποκτηθεί ένας που θα μπορεί να εξυπηρετήσει (ανάμεσα σε άλλα) και το 4-4-1-1, και να δέσει με τους υπάρχοντες χαφ της ομάδας