Ένα πυροτέχνημα εικόνων, μια έκρηξη συναισθημάτων. Όποιος είπε πως μια ταινία δεν μπορεί να θυμίζει πίνακα ζωγραφικής, δεν έχει δει ποτέ δουλειά του Γουές Άντερσον. Και όποιος θέλει να απολαύσει αυτό το (κινηματογραφικό) φαινόμενο στην πλήρη του μεγαλοπρέπεια βλέπει και ξαναβλέπει, καθώς μια φορά δεν είναι αρκετή, το Grαnd Budapest Hotel – εδώ και λίγο καιρό διαθέσιμο μέσα από τον κατάλογο του Netflix.
Χρονικά βρισκόμαστε στο 1932 και το βασικό ντεκόρ της πλοκής είναι ένα ξενοδοχείο, τοποθετημένο χωρικά σε ένα βουνό μιας επινοημένης ανατολικοευρωπαϊκής χώρας, της Ζουμπρόβκα. O Τζουντ Λο υποδύεται έναν νεαρό συγγραφέα. Ο οποίος μαθαίνει για τις περιπέτειες του μετρ Γκουστάβ Χ. (Ρέιφ Φάινς), ενός θρυλικού θυρωρού κατά τον Μεσοπόλεμο, μέσα από την αφήγηση του πιστού του γκρουμ και ιδιοκτήτη πλέον του παρηκμασμένου ξενοδοχείου, Ζίρο Μουσταφά (Τόνι Ρεβολόρι) – “spoiler”, αυτός είναι αν το καλοσκεφτούμε ο πραγματικός ήρωας της ιστορίας. Η κλοπή ενός ανεκτίμητης αξίας πίνακα της Αναγέννησης και η διεκδίκηση μιας μεγάλης περιουσίας γίνονται η καύσιμη ύλη για να αρχίσει να τρέχει η πλοκή.
Γενικώς δεν χορταίνουμε σπουδαίους ηθοποιούς επί της οθόνης, έστω για λίγο. Μα, πραγματικά, κοίτα καστ πέρα από αυτούς που ήδη σου είπαμε: Φ. Μάρεϊ Έιμπραχαμ, Έντουαρντ Νόρτον, Έιντριεν Μπρόντι, Γουίλεμ Νταφόε, Τζεφ Γκόλντμπλαμ, Λέα Σεϊντού, Τίλντα Σουίντον, Χάρβεϊ Καϊτέλ, Τομ Γουίλκινσον, Μπιλ Μάρεϊ, Όουεν Γουίλσον. Ουάου. Δεν μας έρχεται πιο κατάλληλη λέξη να το συνοψίσουμε, ειλικρινά. Είναι σαφές δείγμα του πώς και πόσο εμπνέει ο Γουές Άντερσον, του ότι όλοι θέλουν να παίξουν σε δουλειές του.
Αυτός ο παραμυθένιος κόσμος που έφτιαξε για μας ο Αμερικανός σκηνοθέτης είναι γεμάτος φαντασία, χρώματα και ωραίες εικόνες. Με ένα ιδιαίτερο σπιρτόζικο και «ξερό» χιούμορ, εκκεντρικούς χαρακτήρες, με καταπληκτικό και προσεγμένο σε όλα, σχεδιασμό. Με μια πανταχού παρούσα νοσταλγία επίσης για έναν κόσμο, μια εποχή που παρήλθε ανεπιστρεπτί. Για 99 λεπτά είναι σαν να ξεχνάς τον έξω κόσμο.
Αλλά, μην γελιόμαστε, πίσω από τη λάμψη κρύβεται το σκοτάδι, η τραγωδία. Μια χαρούμενη όσο και σκοτεινή ταινία. Αν το καλοσκεφτούμε, το Grand Budapest Hotel είναι μια ταινία για το πώς ο φασισμός δηλητηριάζει τις ζωές των ανθρώπων. Αρχικά λίγο, σχεδόν ανεπαίσθητα, και μετά με βιαιότητα, σφοδρότητα και μίσος.
Πολύ πιθανό να την έχεις δει την ταινία. Δεν μιλάμε άλλωστε για κάτι «ψαγμένο» ή άγνωστο, κάθε άλλο. Όμως, μέσω Netflix, έχεις τη δυνατότητα να κάνεις το ταξίδι από την αρχή. Θα ανακαλύψεις, στάνταρ, νέα πράγματα. Συμβαίνει με τις πολυεπίπεδες δουλειές, του είδους που κάθε λεπτομέρεια έχει σμιλευτεί με αγάπη και μέριμνα, ώστε να προκύψει το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Συμβαίνει με τα αριστουργήματα, μην φοβόμαστε τις λέξεις.
Κι ύστερα είναι και κάτι ακόμη: Το 2014, όταν η ταινία κυκλοφόρησε στις αίθουσες, η θεματική της ανόδου του φασισμού έμοιαζε κάτι που άνηκε στο παρελθόν, ότι ως ανθρωπότητα είχαμε πάθει και είχαμε μάθει. Είμαστε σίγουροι, εν έτει 2026 και με όλα αυτά που συμβαίνουν γύρω μας στον κόσμο, πως αυτό ισχύει ακόμη; Ή η ταινία πέρα από την αυτή καθαυτή καλλιτεχνική της αξία επαναφέρει μπροστά μας ηθικά διλήμματα και προβληματισμούς σε νέα μορφή, αποτελώντας μια καμουφλαρισμένη κραυγή αγωνίας που πρέπει να ακουστεί πιο δυνατά από ποτέ;